مکمل بی‌سی‌ای‌ای حاوی سه اسید آمینهٔ ضروری به نام‌های لوسین، ایزولوسین و والین است. بعضی پژوهش‌ها نشان می‌دهند که مصرف آن می‌تواند درد عضلانی روزهای بعد از تمرین سنگین را کمتر کند. با این حال، شواهد دربارهٔ افزایش قدرت، استقامت یا حجم عضله با مصرف این مکمل محدود است.  ورزشی مؤسسهٔ ملی 

بی‌سی‌ای‌ای چیست و در چه غذاهایی وجود دارد؟

به لوسین، ایزولوسین و والین «اسیدهای آمینهٔ شاخه‌دار» می‌گویند. بدن نمی‌تواند این سه اسید آمینه را بسازد و آن‌ها را از غذاهایی مثل گوشت، ماهی، تخم‌مرغ، لبنیات و حبوبات دریافت می‌کند. به همین دلیل، برای تصمیم‌گیری دربارهٔ خرید مکمل، بهتر است اول ببینید در طول روز چقدر پروتئین از غذا دریافت می‌کنید.

مکمل بی‌سی‌ای‌ای چه فوایدی دارد؟

کاهش احتمالی درد عضلانی بعد از تمرین

یک مرور علمی در سال ۲۰۲۴ نشان داد که مصرف بی‌سی‌ای‌ای در برخی شرایط ورزشی می‌تواند درد عضلانی تأخیری را کاهش دهد. این همان کوفتگی‌ای است که معمولاً روز بعد از یک تمرین سنگین یا ناآشنا بیشتر حس می‌شود. تمرین‌ها و مقدار مصرف در پژوهش‌ها متفاوت بودند و نتیجه برای همهٔ ورزشکاران یکسان نیست. 

نقش بی‌سی‌ای‌ای در ساخت پروتئین عضله

لوسین در فعال شدن فرایند ساخت پروتئین عضله نقش دارد. در یک مطالعهٔ کوچک، مصرف بی‌سی‌ای‌ای پس از تمرین مقاومتی، ساخت پروتئین عضله را طی چند ساعت افزایش داد. اثر مصرف این مکمل بر افزایش حجم عضله در بلندمدت هنوز روشن نیست. برای عضله‌سازی، دریافت پروتئین کافی اهمیت دارد، چون بدن برای ساخت پروتئین عضله به هر ۹ اسید آمینهٔ ضروری نیاز دارد. 

مقدار و بهترین زمان مصرف بی‌سی‌ای‌ای

زمانی که برای همه بهترین باشد، مشخص نشده است. اگر تصمیم به مصرف گرفته‌اید، مقدار هر وعده، تعداد وعده‌ها و روش آماده‌سازی را از برچسب همان محصول بخوانید. در نوع پودری، وزن کل یک پیمانه ممکن است با مقدار اسیدهای آمینهٔ شاخه‌دار آن فرق داشته باشد. برای فهمیدن مقدار واقعی، جدول ترکیبات را بررسی کنید. اگر هم‌زمان مکمل ورزشی دیگری مصرف می‌کنید، ترکیبات هر دو را بخوانید تا مقدار مصرفتان را درست حساب کنید.

عوارض و موارد احتیاط

بعضی افراد پس از مصرف دچار ناراحتی گوارشی، مانند تهوع یا نفخ، می‌شوند. اگر بیماری کلیوی یا کبدی دارید، داروی منظم مصرف می‌کنید یا در دوران بارداری یا شیردهی هستید، پیش از مصرف با پزشک یا داروساز مشورت کنید. افراد مبتلا به بیماری ارثی ادرار شربت افرا باید از مصرف این مکمل خودداری کنند، چون بدنشان در تجزیهٔ همین سه اسید آمینه مشکل دارد. 

پرسش‌های متداول دربارهٔ مکمل بی‌سی‌ای‌ای

نسبت ۲ به ۱ به ۱ روی بسته یعنی چه؟

یعنی در ترکیب اسیدهای آمینه، مقدار لوسین دو برابر ایزولوسین و دو برابر والین است. برای فهمیدن مقدار واقعی هرکدام، وزن درج‌شده در جدول ترکیبات را بخوانید.

آیا مصرف بی‌سی‌ای‌ای در روزهای استراحت لازم است؟

مصرف آن در روزهای استراحت برای همه لازم نیست. در این روزها هم دریافت پروتئین کافی از وعده‌های غذایی اهمیت دارد.

آیا بی‌سی‌ای‌ای عملکرد ورزشی را بهتر می‌کند؟

شواهد برای توصیهٔ آن با هدف افزایش قدرت یا استقامت کافی نیست. بیشتر یافته‌های امیدوارکننده به کاهش درد عضلانی پس از بعضی تمرین‌های سنگین مربوط‌اند.

چرا بعضی محصولات بی‌سی‌ای‌ای ترکیبات بیشتری دارند؟

فرمول محصولات فرق می‌کند. نوع طعم‌دار ممکن است شیرین‌کننده یا طعم‌دهنده داشته باشد و بعضی فرمول‌ها مواد فعال دیگری هم دارند. فهرست کامل ترکیبات کمک می‌کند بدانید در هر وعده چه چیزی دریافت می‌کنید.

آیا نوجوانان می‌توانند بی‌سی‌ای‌ای مصرف کنند؟

پژوهش‌های مکمل‌های ورزشی بیشتر روی بزرگسالان انجام شده‌اند. برای نوجوانان، بررسی تغذیه و برنامهٔ تمرین با متخصص تغذیهٔ ورزشی قدم اول است.

جمع‌بندی و خرید از داروخانه پارسین

اگر برای کاهش کوفتگی پس از تمرین سنگین به بی‌سی‌ای‌ای فکر می‌کنید، هنگام خرید مقدار اسیدهای آمینه در هر وعده، تعداد وعده‌های بسته و ترکیبات همراه را بررسی کنید. برای انتخاب بر اساس برنامهٔ غذایی و مکمل‌هایی که مصرف می‌کنید، می‌توانید از داروساز پارسین راهنمایی بگیرید. مشاهدهٔ مکمل‌های ورزشی داروخانه پارسین

پرسش‌های متداول دربارهٔ مکمل بی‌سی‌ای‌ای

۱. مکمل بی‌سی‌ای‌ای چیست؟

بی‌سی‌ای‌ای ترکیبی از سه اسید آمینهٔ ضروری به نام‌های لوسین، ایزولوسین و والین است. بدن این مواد را نمی‌سازد و باید آن‌ها را از غذا یا مکمل دریافت کند. گوشت، تخم‌مرغ، لبنیات و حبوبات از منابع غذایی آن‌ها هستند.

۲. آیا بی‌سی‌ای‌ای باعث افزایش حجم عضله می‌شود؟

این اسیدهای آمینه در ساخت پروتئین عضله نقش دارند، اما اثر مصرف مکمل بی‌سی‌ای‌ای بر افزایش حجم عضله در بلندمدت به‌طور قطعی ثابت نشده است. برای عضله‌سازی، تمرین مقاومتی، دریافت انرژی و پروتئین کافی و خواب مناسب اهمیت بیشتری دارند.

۳. بهترین زمان مصرف بی‌سی‌ای‌ای چه موقع است؟

برتری قطعی مصرف قبل، حین یا بعد از تمرین مشخص نشده است. اگر مصرف این مکمل برای شما مناسب باشد، زمان و مقدار آن را مطابق برچسب محصول و راهنمایی متخصص تغذیهٔ ورزشی تنظیم کنید.

۴. روزانه چه مقدار بی‌سی‌ای‌ای مصرف کنیم؟

مقدار مصرف به ترکیبات و غلظت محصول بستگی دارد؛ بنابراین نمی‌توان برای همهٔ محصولات تعداد پیمانه یا قرص یکسانی پیشنهاد کرد. مقدار اسیدهای آمینه در هر وعده را از جدول ترکیبات بخوانید و بیشتر از مقدار توصیه‌شده روی بسته مصرف نکنید.

۵. آیا بی‌سی‌ای‌ای درد عضلات بعد از تمرین را کاهش می‌دهد؟

برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند که این مکمل می‌تواند کوفتگی عضلات پس از تمرین سنگین را کاهش دهد؛ بااین‌حال، نتیجه برای همه یکسان نیست. این شواهد به درد عضلانی تأخیری مربوط است، نه درمان آسیب ورزشی، کشیدگی عضله یا درد مفصل.

۶. تفاوت بی‌سی‌ای‌ای با پروتئین وی چیست؟

بی‌سی‌ای‌ای فقط سه اسید آمینهٔ ضروری دارد، درحالی‌که پروتئین وی هر ۹ اسید آمینهٔ ضروری را تأمین می‌کند. اگر پروتئین کافی از غذا و مکمل وی دریافت می‌کنید، افزودن بی‌سی‌ای‌ای لزوماً نتیجهٔ بهتری ایجاد نمی‌کند.

۷. آیا بی‌سی‌ای‌ای چربی‌سوز است؟

خیر؛ شواهد کافی برای معرفی بی‌سی‌ای‌ای به‌عنوان مکمل چربی‌سوز وجود ندارد. کاهش چربی بدن بیشتر به تنظیم دریافت انرژی، فعالیت بدنی و استمرار برنامه بستگی دارد.

۸. آیا خانم‌ها هم می‌توانند بی‌سی‌ای‌ای مصرف کنند؟

بله؛ نیاز به این اسیدهای آمینه مختص آقایان نیست، اما نیاز به مکمل باید بر اساس تغذیه و برنامهٔ تمرین بررسی شود. در بارداری و شیردهی، به دلیل کافی نبودن اطلاعات ایمنی مکمل، پیش از مصرف باید با پزشک مشورت شود.

۹. آیا مصرف بی‌سی‌ای‌ای عوارض دارد؟

ممکن است در بعضی افراد ناراحتی گوارشی مانند تهوع یا نفخ ایجاد شود. ترکیبات افزوده‌شده، مانند شیرین‌کننده‌ها، نیز ممکن است در تحمل محصول نقش داشته باشند. افراد مبتلا به بیماری کلیوی، کبدی یا اختلالات ارثی تجزیهٔ اسیدهای آمینه، پیش از مصرف به ارزیابی پزشکی نیاز دارند.

۱۰. هنگام خرید بی‌سی‌ای‌ای به چه نکاتی توجه کنیم؟

مقدار اسیدهای آمینه در هر وعده، تعداد وعده‌های بسته، ترکیبات همراه، تاریخ انقضا و اطلاعات اصالت محصول را بررسی کنید. نسبت بالاتر لوسین یا قیمت بیشتر، به‌تنهایی نشانهٔ اثربخشی بهتر نیست. برای انتخاب متناسب با نیازتان می‌توانید از داروساز پارسین راهنمایی بگیرید.